Perezida Kagame yitabiriye inama ya Global Gateway Forum2025 yiga ku bukungu yabereye i Bruxelles mu Bubiligi.
Perezida wa Repubulika y’u Rwanda, Paul Kagame, yitabiriye inama ya Global Gateway Forum yabereye i Bruxelles mu Bubiligi, igamije kurebera hamwe uko ubufatanye mpuzamahanga bushobora gukomeza guteza imbere ubukungu n’ishoramari rirambye hagati y’u Burayi n’Afurika.
Iyi nama yateguwe n’Ubumwe bw’u Burayi (EU) ihuza abakuru b’ibihugu na za guverinoma, abayobozi b’ibigo bikomeye by’abikorera n’imiryango mpuzamahanga, mu rwego rwo kurebera hamwe uko gahunda ya Global Gateway yakomeza gufasha mu kubaka ibikorwa remezo n’iterambere ry’ukuri ku mugabane wa Afurika.
Perezida Kagame asaba ubufatanye bushingiye ku bungana n’agaciro
Mu ijambo rye, Perezida Kagame yashimangiye ko isi iri mu bihe by’impinduka zikomeye mu bukungu no mu mitekerereze mpuzamahanga, bityo ko hakenewe ubufatanye bushingiye ku bungana, kwizerana n’agaciro kugira ngo impinduka zizagire inyungu ku bose.
Perezida Kagame yagaragaje ko ubufatanye hagati ya Afurika n’u Burayi bugomba kwigira ku makosa yabaye mu bihe byashize, aho hari ubwo “ubufatanye” bushingirwaga ku gutanga amabwiriza cyangwa gushyiraho ibisabwa bituma Afurika iba umurembetsi aho kuba umufatanyabikorwa.
Yongeyeho ati:
“Ubufatanye bwiza ntibukora ubukene cyangwa ubwigunge, ahubwo bukora agaciro. Iyo ubufatanye bushingiye ku buringanire, inyungu ziboneka ku mpande zombi kandi bigateza imbere abantu bose.”
Afurika nk’umufatanyabikorwa w’ingenzi mu iterambere
Perezida Kagame yavuze ko Afurika ifite amahirwe akomeye ashobora gufasha mu mpinduramatwara y’ubukungu ku isi, cyane cyane mu bijyanye n’ikoranabuhanga, ingufu zisubira, n’ibidukikije.
“Afurika ifite isoko rikura, urubyiruko rufite impano n’umurava, hamwe n’ibikorwabukungu kamere bikenewe cyane mu iterambere ry’igihe kizaza. Ibi byose bituma inyungu zacu zihuza n’iz’u Burayi,”
— Perezida Kagame.
Yagaragaje kandi ko Afurika ikeneye gukomeza gushora mu bikorwa remezo, ikoranabuhanga n’inganda kugira ngo ibashe gucuruza no guhatanira ku isoko mpuzamahanga.
Urugero rw’ubufatanye: uruganda rwa Bionex mu gukora inkingo
Perezida Kagame yatanze urugero rw’ingenzi rw’umushinga wa Bionex, uruganda rugiye kubakwa muri Afurika ruzajya rukora inkingo (vaccines) ku bufatanye n’Ubumwe bw’u Burayi binyuze muri gahunda ya Team Europe Initiative.
Yavuze ko uwo mushinga ari intambwe ikomeye mu kugabanya uburyo Afurika yishingikirizaga ku kuzana inkingo iva hanze, no kongera ubushobozi bwo kwitegura kurwanya indwara zishobora kuzagaruka mu bihe bizaza.
“Uyu mushinga uzagabanya gutegereza inkingo zituruka hanze kandi uremeza ubushobozi bwa Afurika mu kurengera ubuzima bw’abaturage bayo. Ni urugero rwiza rw’ubufatanye butanga umusaruro,”
U Rwanda rwiyemeje gukomeza kuba imbere mu bikorwa by’iterambere.Perezida Kagame yemeje ko u Rwanda ruzakomeza gukora ibishoboka byose kugira ngo gahunda ya Global Gateway igaragare mu bikorwa bifatika no mu mibereho y’abaturage.
Yashimiye Ubumwe bw’u Burayi ku ruhare rukomeye rufite mu guteza imbere iyi gahunda, ndetse anashimangira ko ubufatanye nk’ubu ari bwo buzana impinduka z’ukuri ku mugabane wa Afurika.
Yasoje avuga ko yumvise “imbaraga nziza” zigaragaza icyizere mu bufatanye, ubucuruzi, ishoramari n’amahoro.
“Twumvise umwuka w’icyizere mu bucuruzi, mu ishoramari no mu mahoro. Ibyo biduha icyizere cy’ejo hazaza heza kuri Afurika n’Isi yose,”

Comments