Ubusobanuro bw'imvugo"Guta inyuma ya Huye"




Guta Inyuma ya Huye: Insigamigani Isobanuye, Inkomoko n’Icyo Ivuze Muri Iki gihe.

Ese aho wigeze wumva umuntu bavuga ko "agutaye inyuma ya Huye"? Dore inkomoko, ibisobanuro n’icyo uyu mugani ushaka kuvuga mu muco Nyarwanda.

Inkomoko y’Insigamigani: Mu Mateka ya Huye na Nyagakecuru

Mu gihe cyashize cy’ubwami bw’u Rwanda, hari igice cy’igihugu cyari gifite ubudahangarwa mu buryo bw’umwuka n’umutekano. Icyo gice ni Huye, ahakunze kuvugwa cyane ku Nyagakecuru, umugore w’umunyembaraga wayoboraga ibice bya Butare n’imisozi yaho.Nyagakecuru yari azwiho kugira inzoka yera yaramurindaga, akaba yarayobotse imisozi nka Huye nk’uko abandi bami bayoboraga ibibuga n’imisozi. Iri zina rya Huye ryaje kurushaho gukomera kubera imbaraga n’icyubahiro bihavugwaga.

Ruganzu II Ndoli n’Uko Huye Yahindutse Umurage w’Abahanga

Ahagana mu kinyejana cya 17, Umwami Ruganzu II Ndoli, yazanye igitekerezo cyo kongera u Rwanda rwari rwarasenyutse. Yakomeje kugenda atsinda uduce twinshi, harimo no kugaba igitero kuri Nyagakecuru.Ariko kubera ubwenge bwamuranze, Ruganzu ntiyashatse gukoresha imbaraga z’intambara nk’abandi. Yifashishije ubwenge, ubuhanga n’ubwubahane, maze atsinda Nyagakecuru bitamugoye.Bamwe bavuga ko Ruganzu yaje kumwigarurira amuramutseho atamurwanyije, agahita ashyira ahongaho igicumbi cy’ubwami. Ibyo byatumye abavuga inkuru z’iyo myaka bavuga ko uwashoboraga gutambuka inyuma ya Huye yari umuntu wihariye cyane – ubwoba bwari bwose ku bayigabaho igitero.

Ibisobanuro bya “Guta Inyuma ya Huye” mu Rurimi Rw’Imvugo

Nyuma y’iyo nkuru n’amateka, insigamigani “guta inyuma ya Huye” yagiye ikoreshwa mu rwego rwo kwerekana umuntu wateshutse, utakaye cyangwa wananiwe kugera ku ntego nyamukuru yari ihari.Bivuze nk’aho umuntu yari afite urugendo, agomba kugera kuri Huye nk’ikimenyetso cy’intsinzi, ariko akagwa kure yaho – akayitakaza.Mu mvugo y’ubu, irakoreshwa cyane mu bihe bikurikira:Iyo umuntu arushijwe mu biganiro cyangwa impaka, bakavuga ngo “yari yateye ariko yataye inyuma ya Huye.”Iyo umuntu yari yitezweho byinshi ariko akabibura byose.Iyo umuntu afashe icyemezo cy’ingirakamaro, ariko agacika intege ageze hagati.

Icyo Uyu Mugani Wigisha mu Buzima Bwa none

“Guta inyuma ya Huye” ni isomo ryo kutacika intege, kutava mu nzira y’intego, no kwirinda kuba umuntu utangiza neza ngo arangize nabi.

Mu mibereho y’iki gihe, uyu mugani uduhamagarira:

Gukomeza inzira y’ubushake n’ubwitange;Kurwanya ubwoba no kudacogora;Gutekereza mbere yo gutangira urugamba urwo ari rwo rwose,kuko intego ari ugutambuka Huye, atari ukuyitakaza.

Umusozo

Uko waba umeze kose, “Guta inyuma ya Huye” ni ikimenyetso kigaragaza ko kugera ku ntsinzi bisaba kurenga imbibi z’umutima, ubwoba n’imbogamizi. Ntiwemere guta Huye yawe! Komeza, utsinde urugamba rwawe.

Comments

Popular posts from this blog

Amwe mu mateka ya Nyabingi,izina ryamenyekanye cyane mu mateka y'u Rwanda.

Rulindo: Umunsi Mpuzamahanga Wahariwe Mwarimu ku rwego rw'Akarere Wizihirijwe mu Murenge wa Buyoga.

REB Announcement on English Language Training Program for School Leaders and Teachers.